Một số bệnh thường gặp ở Dê nuôi

Thứ bảy, 14/12/2019

Bệnh viêm phổi ở dê thường xuất hiện vào những thời kỳ chuyển mùa từ thu sang đông hoặc vào đầu mùa xuân. Các yếu tố bất lợi của môi trường như nhiệt độ thấp, gió mùa, chuồng trại ẩm ướt, chật chội, mất vệ sinh, dê dính mưa…

I. Một số bệnh thường gặp ở dê

1. Bệnh viêm phổi

Bệnh viêm phổi ở dê thường xuất hiện vào những thời kỳ chuyển mùa từ thu sang đông hoặc vào đầu mùa xuân. Các yếu tố bất lợi của môi trường như nhiệt độ thấp, gió mùa, chuồng trại ẩm ướt, chật chội, mất vệ sinh, dê dính mưa… làm tăng tỷ lệ dê mắc bệnh. Dê bị bệnh có biểu hiện sốt cao, kém ăn, mệt mỏi, ủ rũ, nằm một chỗ, có thể chảy nước dãi, nước mũi, ho và khó thở. Trường hợp bệnh nặng và không điều trị kịp thời dê dễ bị chết. Bệnh có thể chuyển sang dạng mãn tính, dê ốm yếu, gầy còm và rất khó hồi phục lại.

Cách phòng bệnh: Giữ chuồng trại khô ráo, sạch sẽ, thoáng mát vào mua hè và ấm áp vào mùa đông. Định kỳ tẩy uế chuồng nuôi bằng nước vôi 10% hoặc axit phenic 2%. Cho dê ăn uống tốt, bảo đảm đủ dinh dưỡng; thức ăn, nước uống phải sạch sẽ. Phát hiện sớm những con dê bị bệnh, nuôi cách ly và điều trị kịp thời.

Cách điều trị: Điều trị nhiễm khuẩn: sử dụng một trong các loại kháng sinh sau đây trong 4 – 5 ngày liên tục: Tylosin, liều 11mg/kg khối lượng /ngày; Gentamycin, liều 15mg/kg khối lượng /ngày; Streptomycin, liều 30mg/kg khối lượng/ ngày; Dùng vitamin B1, vitamin C; Chăm sóc và nuôi dưỡng tốt.

2. Hội chứng tiêu chảy

Hội chứng tiêu chảy rất thường gặp ở dê non. Nguyên nhân có thể do vi khuẩn, virus. Nhưng nhiều khi do giun đũa hoặc cầu trùng. Bệnh thường phát vào những ngày quá nóng, quá lạnh hoặc mưa nhiều ẩm ướt. Tỷ lệ mắc bệnh cao khi nhốt dê trong điều kiện chật chội, vệ sinh kém; thức ăn kém chất lượng, bị bẩn, bị ướt, thối mốc. Dê bệnh bị tiêu chảy với các mức độ khác nhau, có khi phân rất loãng, mùi hôi thối, hậu môn dính bê bết phân. Dê bị mất nước, mệt mỏi, ủ rũ, kém ăn, gầy sút nhanh, tai lạnh, mắt nhợt nhạt

Cách phòng bệnh: Nuôi dưỡng tốt dê non: cho ăn đủ sữa và thức ăn chất lượng tốt, uống nước sạch. Luôn giữ chuồng nuôi ấm áp, khô ráo và sạch sẽ. Cần tập trung phân ủ để diệt trứng giun sán.

Cách điều trị: Trường hợp bệnh nặng, ở dê non, có thể sử dụng enrofloxacin. Đối với dê trưởng thành, nên tiêm gentatylan hoặc colistin. Cho uống các dung dịch điện giải, liều 0,3 – 1,5 lít/ ngày hoặc truyền tĩnh mạch huyết thanh mặn, ngọt đẳng trương.

3. Bệnh chướng bụng đầy hơi

Chướng bụng đầy hơi là hiện tượng sinh hơi quá mức trong dạ cỏ, làm căng bụng phía bên trái. Dê khó chịu, kêu la, không nhai lại, sùi bọt mép. Trường hợp chướng hơi nặng, không cấp cứu kịp thời dê sẽ bị chết.

Phòng bệnh bằng cách không cho dê ăn thức ăn mốc, không thay đổi thức ăn đột ngột. Cỏ thu cắt về cần rửa sạch và phơi tái, đặc biệt là cỏ non sau khi mưa.

Điều trị, dùng bọc giẻ bên trong có muối rang hoặc gừng, rượu, trộn lẫn với nhau, chà xát mạnh lên hai bên sườn và lên hông trái để kích thích nhu động dạ cỏ. Giã nhỏ 50g tỏi, 30g gừng và trộn lẫn 2 thứ này với 50g muối, sau đó hòa với 2 lít nước, cho dê uống 2 lần trong ngày. Pha 100g sunphatmagiê và 2g thuốc tím vào 2 lít nước và cho dê uống 2 lần/ ngày. Ngoài ra có thể sử dụng một số loại thuốc đặc hiệu: Tympanol, bloatinol.

4. Bệnh ỉa chảy

Dê rất dễ bị bệnh này do hệ tiêu hóa khá kém. Nguyên nhân là do vi trùng hoặc thức ăn, nước uống bẩn, lạnh, thiu hoặc mốc. Dê sẽ bị phân nát đến lỏng khi thải ra ngoài.

Khi phát hiện phân dê có hiện tượng bất thường, điều trị bằng cách cho dê ăn hoặc uống nước lá ổi, lá quả hồng xiêm, búp sim… Kết hợp cloramfenicon ngày 2-4 viên/con lớn.

5. Bệnh loét miệng truyền nhiễm

Nguyên nhân của bệnh này là do siêu vi trùng. Hoặc do ăn thức ăn già, cứng gây xước miệng và bị nhiễm trùng.

Biểu hiện khá rõ ràng khi xung quanh môi, trong miệng đều có mụn to, loét ra. Nặng hơn thì tai, mũi, bầu vú cũng bị viêm loét. Khiến cho dê bị khó nhai, khó nuốt, nước dãi có mùi hôi thối.

Khi thấy dê có hiện tượng này, hàng ngày cần rửa vết loét bằng nước muối loãng, hay nước oxy già. Sau đó bôi thuốc mỡ kháng sinh vào những vết loét đó. Bà con cũng có thể dùng chanh, khế sát vào vết loét nhiều lần cũng khỏi bệnh.

6. Bệnh viêm vú ở dê

Nguyên nhân là do vệ sinh bầu vú không sạch. Hoặc vắt sữa không đúng kỹ thuật gây viêm nhiễm làm bầu vú sưng đỏ, nóng, đau. Sử dụng chung dụng cụ vắt sữa.

Cách chữa: Chườm vú nhiều lần bằng nước nóng có pha muối 5%. Sau đó đắp cao tan vào vú viêm. Vệ sinh vú sạch sẽ hàng ngày, đồng thời vệ sinh dụng cụ vắt sữa.

7. Bệnh giun sán

Các ấu trùng giun sán có ở xung quanh nơi dê sống. Đặc biệt nếu môi trường không được vệ sinh sạch sẽ hàng ngày. Biểu hiện khi dê mắc bệnh đó là biếng ăn, gầy. Dẫn đến thiếu máu, đau bụng, ỉa nhão đến lỏng. Mắc sán lá gan, dê có hiện tượng bị tích nước ở hàm dưới và bụng.

Khi thấy dê có những biểu hiện trên, cho dê con uống thuốc levamisole phòng bệnh giun tròn. Không cho dê ăn những giống cỏ trồng ở vùng ngập nước. Nếu có thì nên phơi nắng trong một ngày để các ấu trùng đó chết đi, và giảm lượng nước trong cỏ. Như vậy dê ăn sẽ không bị tiêu chảy, không bị giun sán. Dùng dextrin - B phòng định kỳ và điều trị với dê đã mắc bệnh.

II. Phòng và điều trị một số bệnh ở dê

1.Phòng và trị các bệnh ký sinh trùng

Dê có thể mắc các bệnh nội ký sinh và ngoại ký sinh. Phổ biến như giun đũa, sán lá gan, ghẻ, ve, rận... Để phòng bệnh cần tuân thủ đúng các biện pháp phòng chống và điều trị.

Tuân thủ các biện pháp phòng bệnh kí sinh trùng

– Đảm bảo chuồng nuôi luôn luôn sạch sẽ, khô ráo. Mỗi tuần quét dọn phân trên nền chuồng và rắc vôi bột một lần. Một tháng nên tổng vệ sinh, sát trùng chuồng nuôi và xung quanh chuồng. Tiêu độc rãnh phân và sân chơi một lần.

– Cung cấp đầy đủ thức ăn với chất lượng tốt, nước uống sạch sẽ. Không sử dụng các loại thức ăn ôi thiu, ẩm, mốc. Thức ăn cần đảm bảo khô ráo và sạch sẽ để dê tránh bị nhiễm kí sinh trùng.

– Chú ý quan sát hàng ngày để kịp thời phát hiện dê mắc bệnh sớm nhất. Cách ly và có phương pháp chữa trị kịp thời.

Điều trị

+ Đối với bệnh nội ký sinh: định kỳ tẩy giun 6 tháng một lần.

+ Đối với bệnh do ngoại kí sinh: tách những con bị bệnh ra khỏi đàn. Cắt lông chỗ bị ghẻ, cạo thật sạch vẩy mụn rồi vệ sinh sạch với cồn. Sau đó bôi Cythion 5% hoặc Ivermectin. Nếu dê bị ve, rận thì dùng credin hoặc dầu thông bôi vào chỗ ve, rận đốt. Hoặc có thể sử dụng Chlorfenvinphos 0,5% để tiêu diệt trứng ve rận.

2.Phòng bệnh Sốt Sữa ở Dê

Do dê ăn khẩu phần thiếu hay mất cân bằng canxi và photpho trong thời gian dài. Đặc biệt các yếu tố này lại vô cùng cần thiết trong giai đoạn trước và sau khi dê đẻ. Vậy nên bị hội chứng rối loạn thần kinh, gây ra bệnh sốt sữa.

Bệnh này thường xảy ra trong giai đoạn dê đang tiết sữa hoặc cạn sữa. Khoảng thời gian mà dê cần rất nhiều canxi và phốtpho so với bình thường. Song không được đáp ứng đầy đủ nhu cầu. Do đó dê phải sử dụng nguồn canxi từ máu. Dê sẽ bị rối loạn thần kinh khi lượng canxi trong máu giảm dưới 6mg/100ml.

Triệu chứng

Dê sữa cao sản thường bị bệnh này. Lúc đầu dê giảm ăn, cơ thể bị suy nhược, đi đứng khó khăn. Sau đó dựa vào tường, nghiêng một bên, co giật và tê liệt, không đứng dậy được. Thân nhiệt hạ thấp, xuống còn khoảng 38⁰C. Mạch đập nhanh hơn so với bình thường. Nếu không điều trị kịp thời, dê có thể tử vong.

Điều trị

Nếu bệnh mới phát, có thể tiêm vào ven chậm 15-30ml/ngày. Sử dụng dung dịch canxi clorua CaCl2 10%. Hoặc 50 - 100ml/ngày dùng dung dịch Calcium gluconate 30%. Tiến hành tiêm trong 3 ngày liền nhé.

Phòng bệnh

Thường xuyên treo tảng khoáng, muối trên vách chuồng để dê liếm. 70% bột khoáng canxi, phốtpho; 15% muối và 15% xi măng. Ngoài ra, cần bổ sung canxi, photpho vào khẩu phần của dê cái có chửa. Để đáp ứng đủ chất dinh dưỡng cho chúng.

ĐH tổng hợp (Nguồn: kythuatnuoitrong.com)

Tags